Odlike mjeseca Ša'bana

Hvala Allahu koji je stovrio vrijeme i prostor, neka je salavat i selam na našeg poslanika, Muhammeda, sallallahu alejhi ve sellem,  na Onoga koji je najviše postio u mjesecu Ša'banu, na Njegovu časnu porodicu, ashabe i sve one koji se drže Kur'ana i Sunneta.

VRIJEDNOSTI I ODLIKE MJESECA ŠA'BANA

Hvala Allahu koji je stovrio vrijeme i prostor, neka je salavat i selam na našeg poslanika, Muhammeda, sallallahu alejhi ve sellem,  na Onoga koji je najviše postio u mjesecu Ša'banu, na Njegovu časnu porodicu, ashabe i sve one koji se drže Kur'ana i Sunneta.

VRIJEDNOSTI MJESECA ŠA'BANA SU POKLON PLEMENITOG

قال صلى الله عليه وسلم: «ذاك شهر يغفل الناس عنه بين رجب ورمضان وهو شهر ترفع فيه الأعمال إلى رب العالمين فأحب أن يرفع عملي وأنا صائم» [رواه النسائي وحسنه الألباني]

Rekao je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem: „To je mjesec u kojme su ljudi nemarni; on je između Redžeba i Ramazana, u njemu se uzdižu djela ka Gospodaru svjetova, pa volim da se moja djela predoče dok postim.“ Bilježi imam Nesai, a dobrim ga je ocjenio šejh Albani.

ZAŠTO JE MJESEC ŠA'BAN NAZVAN ŠA'BANOM

Ša'ban je jedan od naziva za islamske nazive mjeseci, a nazvan je po tome što su arapi u dalekoj historiji baš u ovom mjesecu bili u potrazi za vodom te bi se razdvojili kako bi tražili vodu, dok drugi pak kažu da je Ša'ban nazvan zbog toga što se on pojavljuje između dva velika mjeseca Redžeba i Ša'bana, a Allah najbolje zna!

MNOŠTVO POSTA ALLAHOVA POSLANIKA U OVOM MJESECU

Pošto je Ša'ban ustvari uvertira (uvod) ili pak priprema za mjesec Ramazan, koji je mjesec posta i ibadeta stoga je sasvim logično da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, ovaj period a i svaki drugi na najbolji način koristio – tako da je ovaj mjesec ponajviše provodio u postu.

Od majke vjernika Aiše, radijjallahu anha, se prenosi da je kazala:

«لم يكن النبي صلى الله عليه وسلم يصوم شهرًا أكثر من شعبان، وكان يصوم شعبان كله» [رواه البخاري1969 ].

„Nisam vidjela Poslanika da posti ni u jednom mjesecu više nego u mjesecu šabanu; postio ga je cijelog osim malo dana.“ (Bilježi imam Buhari 1969.).

Te također od nje, radijjallahu anha, se prenosi da je kazala:

«كان أحب الشّهور إلى رسول الله -صلّى الله عليه وسلّم- أن يصومه شعبان ثم يصله برمضان» [رواه أبو داود 2431 والنّسائي 2349 وصححه الألباني]

„Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem, od najdraži mjeseci koje bi provodio u postu bio je mjesec Ša'aban kojeg bi spajao sa Ramazanom.“ (Bilježi Ebu Davud 2431, i Nesai 2349, a vjerodostojnim ga je ocjenio šejh Albani.)

Rekao je imam Ibn Hadžer El-Askalani, rahmetullahi alejhi,  komentarišući ovaj hadis: „Ovaj hadis je dokaz o propisanosti posta tokom mjeseca Ša'bana.“ (Bulugul El-Meram).

Rekao je imam Ibn Redžeb, rahmetullahi alejhi, također komentarišući ovaj hadis: „Kada je u pitanju post Allahova Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, ta on je postio u mjesecu Ša'banu što nije postio mimo njega (dakle najviše je postio u ovome mjesecu mimo drugi mjeseci izuzevši Ramazan).“ (Lataif El-Me'arif).

Dok je kazao imam Saneani, rahmetullahi alejhi: „U ovome hadisu je dokaz da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, učinio ovaj mjesec posebnim kada je u pitanju post, postio ga je više nego li druge mjesece.“ (Subulu Es-Selam).

PROPISANOST  POVEĆANA POSTA TOKOM OVOGA MJESECA

عن أسامه بن زيد -رضي الله تعالى عنهما- قال: قلت يا رسول الله، لم ارك تصوم شهراً من الشهور ما تصوم من شعبان؟ قال : «ذاك شهرٌ يغفل النّاس عنه بين رجب ورمضان وهو شهرٌ يرفع فيه الأعمال إلى ربّ العالمين فأحب أن يرفع عملي وأنا صائم» [حسنه الألباني 4/103 في إرواء الغليل].

Od Usame Ibn Zejda, radijjallahu anhuma, se prenosi da je rekao Allahovu Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem: Nisam te vidio da postiš više u nekom drugom mjesecu do Ša'bana? Pa mu je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „To je mjesec u kojme su ljudi nemarni; on je između Redžeba i Ramazana, u njemu se uzdižu djela ka Gospodaru svjetova, pa volim da se moja djela predoče dok postim.“ Bilježi imam Nesai, a dobrim ga je ocjenio šejh Albani.

Kada je u pitanju općeniti post on bi se mogao da svrsta u nekoliko grupa:

-         Post mjeseca Ramazan.

-         Post Allahova mjeseca Muharema, koji je najbolji post nakon posta mjeseca Ramazana.

-         Post mjeseca Ša'abana jer je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, posti u tom mjesecu što nije postio u drugima.

-         Dok su ostali dani u mjesecima isti osim dana za koje je došlo posebno u Sunnetu da se poste i da imaju nagradu posebnu poput Ašure, na dan Arefata, šest dana Ševala...

Rekao je imam Ibn Redžeb, rahmetullahi alejhi, pojašnjavajući propisanost posta u mjesecu Ša'banu: „Mnogo je korisiti koje se mogu izvući iz hadisa koji govori o postu mjeseca Ša'bana, neke je spomenuo Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem; pošto su se ljudi zadovoljili sa ova dva velika sveta mjeseca kod Allaha: Redžebom i Ramazanom oni su zapostavili ovaj također vrijedan i kod Allaha priznat mjesec, te su otišli tako daleko da je rašireno među ljudima da post u mjesecu Redžebu ima veću vrijednost od posta u mjesecu Ša'banu – što naravno nije tačno...“ (Lataif El-Mearif).

POST ZADNJIH DANA U MJESECU ŠA'BANU

عن أبي هريرة -رضي الله تعالى عنه- عن النّبيّ -صلّى الله عليه وسلّم- قال: «لا تقدموا رمضان بصوم يومٍ ولا يومين. إلا رجل كان يصوم صوماً، فليصمه» [رواه مسلم 1082].

Od Ebu Hurejre, radijjallahu anhu, se prenosi da je kazao: „Nemojte postiti dan ili dva prije ramazana, osim onih koji su imali naviku da poste, neka poste.“ (Bilježi imam Muslim 1082).

NEKE NOVOTARIJE KOJE SE VEŽU ZA MJESEC ŠA'BAN

1. Bilo kakav vid slavlja koji se veže za polovinu mjeseca Ša'bana bilo da je to u svezi sa nekim ibadetima ili pak sa učenjem ilahija i kasida, ili samo ubjeđenje da ova noć ima neku posebnu vrijednost.
2. Namaz poznat kao „Salatu Elfije“ (namaz koji se klanja 100 rekata, na svakom rekatu se uči po 10 puta sura Ihlas).
3. Također, drugi vidovi namaza poput namza koji se veže za ovu noć kao namaz od 14 rekata ili 12 rekata ili 6 rekata...
4. Također ono što se veže za Jaciju namaz odnosno njenu specifikaciju nad drugim jacija namazima mimo ove noći, kada se tom prilikom posebno (ciljano) uči sura Junus ili učenje sure Ihlas određeni broj puta, ili pak dova koja je posebna za ovu noć i sve drugo što je rašireno među ljudima i u kurgovima novotara.

PROPIS NOĆI LEJLETU BERAT

Rekao je šejhul-islam Ibn Tejmijje, rahmetullahi alejhi: „Što se tiče izdvajanja posta samo u danu kada je sredina (Ša'bana), za to nema nikakvog osnova, čak šta više, njegovo posebnovanje je pokuđeno! Također taj propis vrijedi i za izdvajanje toga dana da se u njemu pravi posebna hrana, da se u njemu pokazuju ukrasi... To je uvedena novotarija za koju nema nikakvog argumenta!“ (Iktida'u Es-Sirati El-Mustekim, 2/628)

Rekao je Ibn El-Arebi, , rahmetullahi alejhi: „O srednjoj noći Ša'bana nema nikakvog hadisa na koji se može oslonuti kada je riječ o njenoj vrijednosti, niti kada je riječ o određivanju Sudbine (ar. Edžela). Zbog toga se na to ne treba obaziriti!“ (Ahkamu El-Kur'an, 4/1690)

Ja molim Allaha, azze ve dželle, da nas učini od onih koji će slušati i slijediti ono najbolje, da nas učini od iskreni sljedbenika Sunneta Allahova Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, i da nas sačuva od svake novotarije, jer doista svaka novotarija je zabluda.AMIN

Priprema i obrada:

Safet Suljić

Fakultet Šerijatskih Nauka

ISLAMSKI UNIVERZITET U RIYADU